ديوانگي است قصهي تقدير و بخت نيست
از نام سرنگون شدن و گفتن اين قضاست
در آسمان علم، عمل برترين پر است
در كشور وجود هنر بهترين غناست
ميجوي گرچه عزم تو ز انديشه برتر است
ميپوي گرچه راه تو در كام اژدهاست
پروين اعتصامي
ستارهاي در آسمان شعر ايران
پروين اعتصامي، مشهورترين شاعر زن ايران است كه در 25 اسفند 1285 در تبريز به دنيا آمد.
در اين بخش واژههاي پايهي دانشآموزان منظم ميگردد و گسترش مييابد. پيامد گسترش واژگان دانشآموز، در درك خوانداري و شنيداري، همچنين در سخن گفتن و نوشتن نمود مييابد. در اين بخش ارائهي مطالب از آسان به مشكل و با توجه به بسامد فرايند واژهسازي است. در دروس اول ابتدا واژگان ذهني دانشآموز طبقهبندي ميشود و در ادامه فرايند "تركيب" و در آخر فرايند "وندافزايي" اساس توليد واژهي جديد است. آموزش با ملاك معنايي انجام ميشود.
واژهآموزي
|
رديف
|
درس |
فرايند واژهسازي |
كتاب سوم |
|
1 |
اول |
روابط واژگاني |
شبكه معنايي |
|
2 |
دوم |
روابط واژگاني |
شبكه معنايي |
|
3 |
سوم |
روابط واژگاني |
شبكه معنايي |
|
4 |
چهارم |
روابط واژگاني |
شبكه معنايي |
|
5 |
پنجم |
روابط واژگاني |
كلمات هم نويسه |
|
6 |
ششم |
تركيب |
اسم+ پايهي فعل "كش" مانند دودكش |
|
7 |
هفتم |
تركيب |
اسم "سر" + اسم يا صفت مانند سرسبز، سرحال |
|
8 |
هشتم |
تركيب |
صفت "خوش" + اسم مانند خوشمزه |
|
9 |
نهم |
تركيب |
اسم "دل" + پايهي فعل مانند دلخواه |
|
10 |
دهم |
وندافزايي |
پسوند صفتساز "–مند" مانند سودمند |
|
11 |
يازدهم |
وندافزايي |
پسوند مكان "–ستان" مانند بيمارستان |
|
12 |
دوازدهم |
وندافزايي |
پسوند مكان "–دان" مانند نمكدان |
|
14 |
چهاردهم |
وندافزايي |
پسوند مكان و شغل "–ي" مانند عكاسي |
|
15 |
پانزدهم |
وندافزايي |
پسوند اسمساز "–ه" با اضافه شدن به اعضاي بدن مانند چشمه |
|
16 |
شانزدهم |
وندافزايي |
پسوند صفتساز "–ناك" مانند خطرناك |
|
17 |
هفدهم |
وندافزايي |
پسوند صفتساز "–انه" مانند كودكانه |
هدفي كه از آموزش مطالب "بياموز و بگو" دنبال ميشود آشنايي با اجزاي جمله است؛ به عبارت ديگر هدف اين است كه دانشآموز ياد بگيرد جمله را به اجزاي آن خرد كند. اين امر در درك خوانداري و شنيداري بسيار مؤثر است.
مطالب بخش بياموز و بگو شامل دو قسمت است:
نكات زباني
نكات نگارشي و ادبي
جدول نكات زباني
|
رديف |
موضوعات |
|
1 |
تصريف (مفهوم جمع) پسوندهاي: "–ها"، "-ان"، "-ات" |
|
2 |
تطابق فاعل و فعل با تمرين دوسويه جاي خالي فعل و فاعل |
|
3 |
آشنايي با دو گونه زبان با تبديل گفتار به نوشتار |
|
4 |
معرفي زمان گذشته، با توجه به كاربرد، با مثال از كارهايي كه دانشآموز ديروز انجام داده است. |
|
5 |
معرفي زمان حال، با توجه به كاربرد، با مثال از كارهايي كه دانشآموز در حال حاضر انجام ميدهد. |
|
6 |
معرفي زمان آينده، با توجه به كاربرد، با مثال از كارهايي كه دانشآموز فردا قرار است، انجام دهد. |
|
7 |
معرفي فعل به عنوان هستهي معنايي جمله با ارائهي مثالهايي از مقايسهي جملات با افعال مختلف |
|
8 |
معرفي فعل به عنوان هستهي معنايي جمله با ارائهي مثالهايي از فعل لازم به تنهايي (همراه با شناسه) |
|
9 |
معرفي اولين متمم فعل يعني فاعل با ارائهي مثالهايي از فعل لازم بدون اشاره به واژهي فاعل |
|
10 |
معرفي دومين متمم فعل يعني مفعول با ارائهي مثالهايي از فعل متعدي بدون اشاره به واژهي مفعول |
|
خواندن
|
گوش دادن |
سخن گفتن |
نوشتن |
نگاه كردن |
|
- توانايي خواندن متن متناسب با محتواي آن
- خواندن نثر و شعر با لحن و آهنگ مناسب
- توانايي مرور اجمالی متن جهت درک مقدماتی
- توانايي مطالعه پیمایشی متن جهت یادگیری
- تشخيص ساخت واژههاي زبان فارسي
- درك اطلاعات صريح متن
-رسیدن به استنباط
- تلفيق و تفسير اطلاعات متن
-تشخيص برخي نشانههاي انسجام گزارههاي متن
- تمركز در حين خواندن
|
- حساسيت شنيداري نسبت به پارهمهارتهاي آوايي زبان فارسي (تكيه، مكث، زير و بمي، كشش آوايي)
- درك درست بافت هجايي واژگان زبان فارسي
- تسلط در خوب شنیدن و به یاد سپردن رئوس مطالب اظهار شده
- درك پيام اصلي وفرعي متن شنيداري اعم از قصه، خاطره و مانند آن
|
- توجه به پارهمهارت هاي آوايي زبان فارسي
- رعايت زبان فارسي معيار
- شركت فعّال در بحث و گفتوگوها
- انسجام و انتظام در رساندن پيام
- تمركز بر نكات اصلي در انتقال پيام
- سخن گفتن در مقابل جمع
|
- نوشتن درست نشانهها
- توسعهي توانايي تبديل نشانههاي آوايي و نوشتاري
-بكارگيري نشانههاي نقطهگذاري
- توانايي انتخاب موضوع و محدود كردن آن
- آشنايي با جمله موضوع
- منسجم نوشتن
- آشنايي با برخي از شيوههاي بسط بند
- توانايي خوانا و زيبانويسي
|
- تشخيص و تميز نمادهاي خطي و ديداري زبان
- تمركز و افزايش دقت بصري
- افزايش قدرت استنتاج بصري
- توجه به انواع نگاه كردن از رفتارهاي غيركلامي در روابط اجتماعي
- درك پيام ديداري
|
دریچه ای که پیش رو دارید مجال کوچکی است برای انتقال اطلاعات در زمینه ی الگوها ، روشها و فنون تدریس و برخی چالش های آموزشی از قبیل بررسی و تحلیل کتاب های درسی دوره ی ابتدایی ، با مدیریت راهبر آموزشی شهرستان سمیرم جهت استفاده ی همکاران فرهنگی . بدیهی است نظرات ارزشمند همکاران و راهکارهایی که ارائه میکنند می تواند راهگشای آینده ی ما و عامل مهمی در بهبود و کیفیت بخشی به فرایند یاددهی یادگیری باشد .